B2 · ÜNİTE 9 · KONU ANLATIMI
Past Modals of Deduction
B2 Dilbilgisi / Past Modals of Deduction
B1’de şimdiki durumlara ilişkin must, might ve can’t çıkarımlarını öğrendin. Bu derste aynı bakış açısını geçmişe taşıyacağız: modal + have + V3. Bu yapılar doğrudan gördüğümüz olayları bildirmekten çok, eldeki ipuçlarını yorumlamamızı sağlar.
Bu derste neler var?
- 1. Temel yapı: modal + have + V3
- 2. Must have: güçlü olumlu çıkarım
- 3. May, might ve could have: olasılık
- 4. Can’t / couldn’t have: güçlü olumsuz çıkarım
- 5. Might not have ile can’t have farkı
- 6. Geçmişte devam eden eylem
- 7. Was, were ve durumlar hakkında çıkarım
- 8. Kanıtı ve çıkarımı birlikte söylemek
1. Temel yapı: modal + have + V3
Özneye göre modal değişmez. Modalden sonra have, ardından fiilin üçüncü hâli gelir. She için has kullanılmaz. Kısaltmalar konuşmada yaygındır; yazıda must’ve biçimini must of ile karıştırma.
They might have taken an earlier train.
Daha erken bir trene binmiş olabilirler.
2. Must have: güçlü olumlu çıkarım
Bir açıklamanın eldeki ipuçlarıyla çok güçlü biçimde desteklendiğini düşünüyorsan must have kullan. Bu bir çıkarımdır; konuşmacının yanılması mümkündür. Geçmiş zorunluluk anlatan had to ile aynı değildir.
The lights are off and her coat is gone. She must have left.
Işıklar kapalı ve paltosu yok. Gitmiş olmalı.
3. May, might ve could have: olasılık
Kesin olmadığın bir geçmiş açıklaması için may/might/could have + V3 kullanabilirsin. Bu seçenekler arasında her bağlamda geçerli sabit olasılık yüzdeleri yoktur. Could have başka bağlamlarda gerçekleşmemiş fırsat da anlatabilir.
Mert isn’t answering. He may have put his phone on silent.
Mert cevap vermiyor. Telefonunu sessize almış olabilir.
4. Can’t / couldn’t have: güçlü olumsuz çıkarım
Geçmişteki bir ihtimalin kanıtlarla uyuşmadığını düşünüyorsan can’t have veya couldn’t have kullan. Olumlu geçmiş çıkarımda can have yerine genellikle may/might/could have tercih edilir.
She can’t have sent this email yesterday; the office server was offline all day.
Bu e-postayı dün göndermiş olamaz; ofis sunucusu bütün gün çevrim dışıydı.
5. Might not have ile can’t have farkı
Might not have, bir olayın gerçekleşmemiş olma ihtimalini açık tutar. Can’t have ise gerçekleşmiş olmasını güçlü biçimde reddeder. Olumsuzluk her iki yapıda da have öncesindedir.
Deniz might not have seen the new timetable.
Deniz yeni tarifeyi görmemiş olabilir.
Deniz can’t have used that entrance; it was locked.
Deniz o girişi kullanmış olamaz; kilitliydi.
6. Geçmişte devam eden eylem
Bir geçmiş anında sürüyor olabilecek etkinliği modal + have been + fiil-ing ile anlat. Bu yapıyı sadece tamamlanmış bir sonuç düşündüğünde kullanılan modal + have + V3 ile karşılaştır.
He didn’t hear the doorbell. He must have been wearing headphones.
Kapı zilini duymadı. Kulaklık takıyor olmalıydı.
7. Was, were ve durumlar hakkında çıkarım
Be fiilinin üçüncü hâli been olduğu için geçmişteki yer, duygu ve durumlarda modal + have been kullanılır. Her been sonrasında -ing gerekmez; sıfat veya yer ifadesi de gelebilir.
The journey took twelve hours. You must have been tired.
Yolculuk on iki saat sürdü. Yorgun olmuş olmalısın.
8. Kanıtı ve çıkarımı birlikte söylemek
Önce gördüğün ipucunu, ardından olası açıklamayı ver. Doğrudan bildiğin bir olay için normal geçmiş zaman kullan; gereksiz yere must have ekleme. Birden fazla makul açıklama varsa güçlü kesinlik yerine might have daha uygundur.
The meeting room is empty. They might have moved the session online.
Toplantı odası boş. Oturumu çevrim içine taşımış olabilirler.
Sık yapılan hatalar
Yanlış: She must has forgotten.
Doğru: She must have forgotten.
Modalden sonra özne ne olursa olsun have gelir.
Yanlış: He can’t have went home.
Doğru: He can’t have gone home.
Have sonrasında V3 gerekir.
Yanlış: They might have not received it.
Doğru: They might not have received it.
Standart olumsuz yapıda not modalden sonra gelir.
Günlük hayattan mini diyalog
Deniz: The café is already closed.
Kafe çoktan kapanmış.
Mert: They might have changed their opening hours.
Açılış saatlerini değiştirmiş olabilirler.
Deniz: The notice says they closed at four. We must have missed that.
Duyuruda dörtte kapandıkları yazıyor. Bunu gözden kaçırmış olmalıyız.
Mert: Let’s check the new hours before we come tomorrow.
Yarın gelmeden önce yeni saatlere bakalım.
Konunun kısa özeti
- Must have güçlü bir geçmiş çıkarımıdır; geçmiş zorunluluk değildir.
- May/might/could have geçmiş olasılığı açık bırakır.
- Can’t/couldn’t have bir geçmiş ihtimalini güçlü biçimde reddeder.
- Devam eden geçmiş etkinliklerde have been + -ing kullanılır.
Şimdi alıştırmaları cevap anahtarına bakmadan çöz. Yanlış yaptığın sorularda yalnızca cevabı değil, seçimin nedenini de açıklamayı dene. Son olarak öğrendiğin yapıyla kendi hayatından iki cümle kur.